HEDİYE EROĞLU

Enerji Piyasası Düzenleme Kurumu (EPDK), elektrik tüketiminde devlet desteğinin uygulanmasına ilişkin sınırı 2027 için yeniden belirledi. EPDK, mesken aboneleri için Son Kaynak Tedarik Tarifesi limitini yıllık 4 bin kilovat saatten (kWh) 3 bine düşürdü. Yeni limit 1 Ocak 2027’den itibaren geçerli olacak.

820 TL FATURA ÖDEYEN SIRADAN HANELER ‘YÜKSEK TÜKETİMLİ’ SAYILIR HÂLE GELDİ

Ancak düzenlemeye TMMOB Elektrik Mühendisleri Odası Mersin Şube Başkanı Prof. Dr. Alkan Alkaya’dan tepki geldi.

Düzenlemenin tasarruf değil, sübvansiyondan çekilmek anlamına geldiğine dikkat çeken Alkaya, “Son kaynak tedarik tarifesi limitinin yıllık 3.000 kWh’e düşürülmesi üzerine EPDK’nin aldığı kurul kararıyla mesken aboneleri için Son Kaynak Tedarik Tarifesi (SKTT) limitini 1 Ocak 2027’den geçerli olmak üzere yıllık 3.000 kWh’e indirmiştir. 2025’te 5 bin, 2026’da 4 bin  kWh olarak belirlenen eşik, böylece 3 yılda yüzde 40 oranında daraltılmış; aylık ortalama 250 kWh tüketen ve yaklaşık 820 TL fatura ödeyen sıradan haneler ‘yüksek tüketimli’ sayılır hâle gelmiştir. EPDK’nın kendi verilerine göre 44,2 milyon mesken abonesinin 6,5 milyonu (%14,7) bu kapsama girecektir; 4.000 kWh’lik düzenlemede bu sayı yaklaşık 2,5 milyon olarak öngörülmüştü” dedi.

TASARRUF SÖYLEMİ KENDİ KENDİNİ ÇÜRÜTTÜ

Tasarruf söyleminin kendi kendini çürüttüğünü vurgulayan Başkan Alkaya, SKTT limitlerindeki indirimlerin kamuoyuna enerjinin verimli ve tasarruflu kullanımını teşvik eden düzenlemeler olarak sunulduğunu anımsattı. “Oysa bir eşik, ancak sabit ve öngörülebilir kaldığında tasarruf davranışını ödüllendirebilir” diyen Prof. Dr. Alkan Alkaya, “Tüketimini 5 bin kWh’in altına çekmek için 4 bin 800 kWh’e düşüren hane 2026’da 4 bin kWh eşiğine, bu çabayı sürdürerek 3 bin 500 kWh’e inen hane ise 2027’de 3 bin kWh eşiğine takılmaktadır. Yurttaşın her tasarruf adımına daha düşük bir limitle yanıt veren bir düzenlemenin hedefi tasarruf olamaz. Nitekim EPDK, bugünkü açıklamasında amacın limiti aşan tüketicilerin ‘desteklenen gruptan çıkarılarak gerçek maliyetlerden’ elektrik tedarik etmesi olduğunu açıkça ifade etmiştir. Bu ifade, EPDK’nın 5 binden 4 bine, şimdi de 3 bin kWh’e uzanan süreçte asıl niyetinin tasarruf olmadığını, piyasa maliyetlerini adım adım hanelere aktarmak olduğunu itiraf etmesidir.

“KURALI OYUN BİTTİKTEN SONRA DEĞİŞTİREN BU YAKLAŞIM, İDAREYE GÜVEN İLKELERİYLE BAĞDAŞMAMAKTA”

Düzenlemenin 2026 yılı tüketimini esas alması ayrıca kaygı vericidir. 4 bin kWh kuralına göre planlanmış tüketim, yılın son iki ayında ilan edilen 3 bin kWh eşiğine göre değerlendirilecek; Ekim faturasıyla eşiği aşan hane 1 Ocak 2027’den itibaren yeni tarifeye geçecektir. Kuralı oyun bittikten sonra değiştiren bu yaklaşım, hukuki öngörülebilirlik ve idareye güven ilkeleriyle bağdaşmamaktadır” diye konuştu.

MERSİN İÇİN TABLO DAHA AĞIR

Mersin için ise tablonun daha ağır olduğunu dile getiren Başkan Alkaya, uzun, sıcak ve nemli yazların yaşandığı kentte aylık 250 kWh’nın lüks değil, temel ihtiyaç düzeyi olduğunu savundu.

“Tek bir split klimanın günde 8 saat çalışması dahi yaz aylarında aylık tüketime yaklaşık 150–250 kWh ekleyebilmekte” diyen Alkan Alkaya, buzdolabı, su ısıtıcı ve çamaşır makinesi gibi zorunlu cihazlarla birlikte yıllık eşiğin birkaç yaz ayında tüketildiğini kaydetti.

“Yaşlı, çocuklu ve kronik hastalığı bulunan haneler için serinletme bir sağlık gereksinimidir” diyen Alkaya, “İklim bölgesi, hane büyüklüğü ve konut yalıtımı gözetilmeden tüm ülkeye tek eşik uygulanması, Mersin ve Akdeniz kentlerini yapısal olarak cezalandırmaktadır. Şubemizin 30 Eylül 2026’da EPDK’ya yönelttiği öngörülebilirlik ve bölgesel farklılaştırma çağrısına bir ay sonra daha düşük bir limitle yanıt verilmiş olması da dikkat çekicidir.

“HANELER, BORSA DALGALANMALARINA BAĞLI BİR TARİFEYE MAHKÛM EDİLMEKTE”

Odamız Genel Merkezi’nin de vurguladığı gibi SKTT kapsamındaki haneler, birim fiyatını önceden bilemedikleri ve borsa dalgalanmalarına bağlı bir tarifeye mahkûm edilmektedir. 2025’te aylık 333 kWh tüketen bir konutta SKTT faturası, ulusal tarifeye göre ay ay yüzde 74 ile yüzde 99 arasında daha yüksek gerçekleşmiştir. Bu, açıkça ilan edilmeyen bir zam mekanizmasıdır.

3 BİN KWH KARARI GERİ ÇEKİLMELİ, LİMİTLER İKLİM BÖLGESİ BAZ ALINARAK BELİRLENMELİ

Bu nedenlerle; 3 bin kWh kararı geri çekilmeli ve 2026 tüketimi geriye dönük olarak esas alınmamalıdır. Limitler iklim bölgesi, hane büyüklüğü ve konut niteliği dikkate alınarak farklılaştırılmalı, Mersin gibi sıcak iklim kentleri için ayrı eşik tanımlanmalıdır.

Eşikler en az 3-5 yıllık sabit bir takvimle belirlenmeli; (4) elektrik, piyasa metası değil temel bir kamusal hak olarak, kamu yararı esas alınarak planlanmalıdır diye konuştu.